A.B.D. İngiltere, Almanya, Kanada, Avustralya, Yunanistan, Arjantin derken son bir yıldır Moskova’da Ramstore’larda satışa sunulan Güllüoğlu baklavalarına gelen talep, firmayı Rusya’da daha çok noktada, daha çok kişiye ulaşılması amacıyla yeni çalışmalara yöneltiyor.
Rusya’ya baklava mı ihraç etmek istersiniz, yoksa otomobil mi? Bu soru bundan 20 yıl önce sorulsaydı, kuşkusuz hepimiz “otomobil” yanıtını verirdik, üstelik bundan büyük gurur duyacağımızı da ifade ederdik.
Oysa, bu soruya bugün çoğunluğun “baklava” cevabını vereceğini düşünüyorum. Tamamen yerel girdilerle üretilen, dolayısıyla “milli” bir ürün olan baklavanın katma değeri yüksek. Oysa, otomobil, Türkiye’de dahilde işleme rejimi kapsamında, ağırlıklı olarak ithal girdilerle üretilen bir ürün. Bu nedenle, ekonomimize sağladığı katma değer de yüksek değil.
Küresel ekonomide ürünlerin etnik kökenine bakarak yaklaşım sergilemek ne denli doğrudur, bu tartışılır ancak, baklavanın ihraç fiyatıyla, otomobilin ihraç fiyatı kıyaslandığında neyi kasdettiğimiz ortaya çıkıyor. Baklavanın kilosunu Rusya’da yaklaşık olarak 13-15 ABD dolarına satıyoruz, otomobilin kilosu ise, 8-10 dolar civarında. Umarım, şimdi hiç kimse otomobil ihracatımıza ait dış ticaret istatistikleriyle, baklavaya ait istatistikleri karşılaştırmaya kalkışmayacaktır.
Gelenek, doğallık, lezzet, profesyonellik, hijyen, standart, kalite, teknoloji, otomasyon, Ar-Ge ve MARKA gibi kelimeler yan yana geldiğinde ciddi bir ürünü tarif ettiğimiz anlaşılıyor. Bu ciddi ürün bildiğimiz baklavadan başka bir şey değil. Güllüoğlu firmasının üretim ve ihracat sürecine bakıldığında, izlenen yöntemlerle baklava zaten küresel bir ürün haline başarıyla dönüştürmüş. Firma, İstanbul’daki fabrikasında Türk damak zevkine uygun ürünlerini doğal besin maddeleri kullanarak, hijyenik ortamlarda gıda mühendisleri kontrolünde sürekli geliştirerek imal ediyor. Baklavalar şoklanarak dondurularak soğuk taşıma ile Moskova’ya getirilmekte ve metal tepsiler içerisinde pişmeye hazır bir şekilde -25°C’te muhafaza edilmektedir.
Güllüoğlu örneğinde olduğu gibi, Mado ve Bolulu Hasan Usta sütlü tatlılarını da küresel marka yaparak, hem batıda hem de Bağımsız Devletler Topluluğu’nda geniş kesimlerin beğenisine sunabiliriz.
Türk mutfağından küresel zincirler yaratabilmek, konfeksiyon markaları yaratabilmekten daha kolay olmalı. Mutfağımızdan başlayarak yaratıcılığımızı kullanarak milli unsurlarımızdan marka yaratmak için kafa yormamız daha doğru olacak. Üstelik, Çin bu ürünlerde bir tehdit de oluşturamayacak.
Starbucks’ın 2005 yılı piyasa değerinin 24 milyar ABD doları olduğunu öğrendiğimde, aklıma hemen “bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı vardır” sözü geldi. Oysa, küresel çağda aklıma ilk gelmesi gereken şey “Turkish coffee” olmalıydı. Unutmayalım ki, kahve yetiştiricisi olmadığımız halde, tüm dünyada kahve kelimesinin başına “Türk” kelimesini koydurabilmiş bir ecdadın torunlarıyız. Ülkemizde açılan her Starbucks için yarım milyon euro civarında yatırım yapmak üzere sıraya giren girişimcilerimizi gördükçe, neden küresel düşünemediğimiz gerçeğini daha iyi anlıyorum.
Yolun açık olsun Güllüoğlu.
Referans Gazetesi
